English

مدیریت پسماندها

تولید پسماند جزء لاینفک زندگی انسان است ولی با مدیریت صحیح می توان تولید پسماندها را کنترل کرد و با ارائه راهکار مناسب از بروز خطرات بهداشتی برای انسان، محیط زیست و سلامت جامعه جلوگیری کرد. لذا برنامه ریزی دقیق برای انجام امور زیر از وظایف مهم مدیریت مواد زائد می باشد.
1. آموزش و فرهنگ سازی به منظور تغییر رفتار مصرف مواد خام و کاهش پسماند تولیدی؛
2. تفکیک از مبدا و جداسازی پسماند (بازیافت)؛
3. انتخاب روش صحیح جمع آوری پسماند در حداقل زمان از محیط و دفع در اسرع وقت.
بنابر قانون مدیریت پسماند ایران « مدیریت اجرایی پسماند، شخصیت حقیقی یا حقوقی است که مسئول برنامه ریزی، سازماندهی، مراقبت و عملیات اجرایی مربوط به تولید، جمع آوری، ذخیره سازی، جداسازی، حمل و نقل، بازیافت، پردازش و دفع پسماندها و همچنین آموزش و اطلاع رسانی در این زمینه می باشد.
دفع عبارت است از: کلیه روشهای از بین بردن یا کاهش خطرات ناشی از پسماندها، از قبیل بازیافت ، دفن بهداشتی، زباله سوزی.
پردازش عبارت است از: کلیه فراینده های مکانیکی، شیمیایی، بیولوژیکی که منجر به تسهیل در عملیات دفع گردد.».
سه رکن اصلی که از نظر قانون تمام دستگاه های اجرایی موظفند رعایت نمایند شامل کاهش تولید پسماند، بازیافت و استفاده مجدد از مواد اولیه بازیافتی در تولید است که بسیار مهم و حائز اهمیت است. به طور خلاصه برای مدیریت صحیح پسماند باید روی کاهش تولید پسماند از طریق اصلاح الگوهای مصرفی و افزایش بازیافت پسماند از طریق جداسازی پسماندهای تر و خشک در مبادی تولید متمرکز شد و این مهم به جز ساز و کار اجرایی متناسب و فراگیر، مشارکت شهروندان را نیز می طلبد که خود مستلزم آموزش، فرهنگ سازی و تشویق و در صورت لزوم برخورد قهریه است. دانشگاهها و مراکز آموزشی فرهنگی یکی از گروه های هدف اصلی در مدیریت پسماند شمرده می شوند. اجرای یک برنامه اجرایی و فرهنگی صحیح مدیریت پسماند در دانشگاهها و خوابگاههای دانشجویی مانند سایر گروه های هدف، حائز اهمیت و ارزش های اقتصادی، زیست محیطی و بهداشتی فراوان است.
مدیریت صحیح پسماند، چنانچه بتواند با تغییر عادت و فرهنگ سازی، دانشجویان را با خود همراه سازد در واقع قشر بسیار عظیمی را با سبک زندگی درست آشنا ساخته و با توجه به فراگیری و تعداد بسیار زیاد ایشان و تشکیل درصد بسیار قابل ملاحظه ای در جمعیت کشور، این مهم را به سطح خانواده و جامعه محل زندگی خود تسری داده و در تصمیم گیری و تصمیم سازی آینده یک مملکت نیز این دیدگاه جاری خواهد شد.

برگرفته از کتاب نظارت های بهداشتی و ایمنی در محیط های دانشگاهی  HSE-98/3/8